عضو هیئت علمی دانشگاه تهران: ضرورت عبور از روایتگری در پایاننامهها؛ نقد، حلقه مفقوده پژوهش
✅ضرورت عبور از روایتگری در پایاننامهها؛ نقد، حلقه مفقوده پژوهش
⭕️اسماعیل جعفرپناه، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران، در نشست تخصصی «مطالعات نوآوری در عمل و نظریه؛ تحلیل افقهای آینده» نوزدهمین کنفرانس مدیریت فناوری و نوآوری:
🌀یکی از چالشهای اصلی در حوزه مطالعات نوآوری، غلبه رویکرد ترجمهمحور است؛ رویکردی که باعث شده بسیاری از نظریهها بدون توجه به زمینه ایرانی، وارد فضای علمی کشور شوند. از اینرو، ضرورت عبور از روایتگری در پایاننامهها و بازنگری در این رویکرد در کشور به شدت احساس میشود.
🌀معتقدم بسیاری از متون نظری که در ایران رواج یافتهاند، از دل ترجمههای محدود و گاهی نادقیق بهوجود آمدهاند؛ در حالی که حتی در کشورهای مبدأ نیز برخی از این تئوریها حاصل بازاریابی علمی بوده و بنیان نظری محکمی ندارند. همین امر باعث شده موضوعاتی خاص، ناگهان تبدیل به موجی از پایاننامهها و پژوهشها شود، بدون آنکه نقد جدی بر آنها شکل بگیرد و این نقد، حلقه مفقوده پژوهش ماست.
🌀بخش عمده نگارشها به روایتگری صرف محدود شده و نقش پژوهشگر در تحلیل و نقد نظریهها کاملاً کمرنگ است. من بر این باورم که خلق دانش جدید از دل نقد نظریات موجود شکل میگیرد و این حلقه در ایران تقریباً مغفول مانده است.
🌀نظریههای مطرح در حوزه نوآوری از جمله تخریب خلاق، چرخه عمر فناوری، و منحنیهای پذیرش، سالهاست بدون چالش و بدون نقد در فضای دانشگاهی ایران تدریس میشوند. با تحول رفتار کاربر، کوتاه شدن چرخه عمر محصولات و وقوع موجهای جدید فناوری، لازم است این نظریات دوباره بررسی و ارزیابی شوند و «چشمبسته» پذیرفته نشوند.
🌀بسیاری از ساختارهای نظری موجود امروز توان پیشبینی و تحلیل تحولات نوآوری را ندارند و اگر نقد نشوند، نمیتوانند پاسخگوی نیازهای کشور باشند.
🌀در تبیین مسیر آینده پژوهش، ورود جدی به حوزههای میانرشتهای را یک ضرورت میدانم و توضیح دادم که سهم ایران در این مطالعات بسیار کم است. در تقاطع نوآوری با حوزههایی مانند برندینگ، مالی، منابع انسانی و مدیریت، تحقیقات قابلتوجهی شکل نگرفته است و من این خلأ را فرصت مهمی برای نقشآفرینی پژوهشگران ایرانی میبینم.
🌀بهعنوان نمونهای از پژوهشهای میانرشتهای اخیر خود بیان کردم که فقدان مطالعات در فصل مشترکها بهحدی است که حتی مقالات اولیه نیز با استقبال روبهرو میشوند. به اعتقاد من، این مسیر (تمرکز بر میانرشتهایها و نقد ساختاری) میتواند زمینه خلق ایدههای جدید و اثرگذار را فراهم کرده و پژوهشهای نوآوری را از رکود فعلی خارج کند.
پاسخها