عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی: بدون داده، مدیریت مصرف انرژی در صنایع ممکن نیست

✅بدون داده، مدیریت مصرف انرژی در صنایع ممکن نیست

⭕️محمد نقی‌زاده، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی، در نشست تخصصی «پلتفرم، داده و نوآوری در انرژی ایران» نوزدهمین کنفرانس مدیریت فناوری و نوآوری:

🌀به عنوان عضوی از هیأت علمی دانشگاه، بر این باورم که تا وقتی واحدهای صنعتی ما به داده‌های دقیق و پلتفرم‌های تحلیلی قدرتمند دسترسی پیدا نکنند، صحبت از مدیریت مصرف انرژی تنها در حد یک شعار باقی خواهد ماند.

🌀برای من روشن است که مدیریت درستِ مصرف انرژی، تنها زمانی ممکن می‌شود که نخست، داده‌ای دقیق و قابل تحلیل در اختیار داشته باشیم. بدون داده، نه می‌توان دلیل افزایش مصرف را فهمید و نه می‌توان توضیح داد چرا راندمان انرژی تا این حد پایین است.

🌀وقتی از مدیریت مصرف انرژی حرف می‌زنیم، باید بدانیم که مخاطب اصلی ما بخش عظیمی از مصرف‌کنندگان کشور هستند: واحدهای صنعتی، از پتروشیمی‌ها گرفته تا شهرک‌های صنعتی. اما تحلیل دقیق مصرف در همین واحدها، بدون سامانه‌های مناسب، عملاً غیرممکن است. مشکل اینجاست که بیشتر این شرکت‌ها، به دلیل هزینه‌های سنگین و ضعف فنی در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات، توانایی راه‌اندازی چنین سامانه‌هایی را به تنهایی ندارند.

🌀یکی از چالش‌های عمده‌ای که می‌بینم، کمبود نیروی متخصص فناوری اطلاعات در خودِ این مناطق صنعتی است. این واحدها غالباً در نقاطی دور از مراکز اصلی شهرها قرار دارند و طبیعتاً متخصصان IT تمایل چندانی به کار کردن در این مناطق ندارند. همین امر، شکافی بزرگ در مسیر توسعه پلتفرم‌های مورد نیاز حوزه انرژی ایجاد کرده است.

🌀با نگاه به اسناد بالادستی مانند «استراتژی توسعه صنعتی» و برنامه هفتم، برایم مسجل است که ارتقای زیرساخت فناوری در نواحی صنعتی یک ضرورت فوری و اجتناب‌ناپذیر است. به عنوان مثال، اگر بخواهیم مصرف انرژی در مجموعه‌های عظیمی مانند پتروشیمی‌های ماهشهر را مدیریت کنیم، راهی به جز حرکت به سمت زیرساخت‌های ابری نداریم. اما استفاده از سرویس‌های ابری عمومی (پابلیک کلود) در چنین مناطق حساسی، هم از نظر امنیتی چالش‌برانگیز است و هم از بابت انتقال داده‌های حساس صنعتی نگران‌کننده.

🌀از تجارب جهانی آموخته‌ام که باید زیرساختی برای استخراج سریع داده از ماشین‌آلات صنعتی ایجاد کنیم—زیرساختی که بتواند داده را از تجهیزات صنعتی به پلتفرم‌های ابری در کمتر از دو دقیقه منتقل کند. اما حقیقت این است که ما در سطح ملی، چه در وزارتخانه‌های صنعتی و چه در حوزه انرژی، هنوز به یک جمع‌بندی واحد و روشن درباره نحوه ورود به فضای ابری و استفاده از پلتفرم‌های داده‌محور نرسیده‌ایم.

🌀با قاطعیت تأکید می‌کنم که برای حل معضل مصرف انرژی در صنایع، نیازمند یک تصمیم ملی در سه حوزه هستیم: اتخاذ سیاستی مشخص درباره فناوری ابری، سرمایه‌گذاری بر زیرساخت‌های صنعتی لازم، و توسعه پلتفرم‌های تخصصی تحلیل داده. بدون این تصمیم جامع، مدیریت مصرف انرژی در صنعت کشورمان هرگز از حد شعار فراتر نخواهد رفت.