کارشناس آب در هیئت نخبگان سیستان و بلوچستان: مهار بارش‌ها در سیستان چالش کم‌آبی را حل نمی‌کند

✅مهار بارش‌ها در سیستان چالش کم‌آبی را حل نمی‌کند

⭕️حسین سرگزی، کارشناس آب در هیئت نخبگان سیستان و بلوچستان در پنل «فردای ایران و مسئله حکمرانی در همبست آب، انرژی و محیط زیست» نوزدهمین کنفرانس مدیریت فناوری و نوآوری:

🌀علی‌رغم اینکه استان سیستان و بلوچستان به لحاظ بارش، استانی پرباران محسوب می‌شود، اما با مشکلات متعددی دست و پنجه نرم می‌کند. به نظر من، راه‌حل اصلی این حوزه، حرکت به سمت مهار همین بارش‌ها است، نه صرفاً حرکت به سمت پروژه‌های آب شیرین‌کن.

🌀موضوع انتقال پایتخت به مکران امروز مطرح است. باید توجه کنیم که مساحت سیستان و بلوچستان تقریباً اندازه ۵ تا ۶ کشور اروپایی است و از تنوع بالایی برخوردار است؛ ما در این استان شاهد چهار اقلیممختلف هستیم. در افکار عمومی، سیستان و بلوچستان استانی خشک و کم‌آب تصویر شده است، اما با توجه به شرایط جغرافیایی، اقلیم استان بسیار متفاوت است.

🌀پتانسیل بالایی در حوزه انرژی بادی در استان وجود دارد؛ هرچند در گذشته قرار بود حدود ۱۵۰۰ مگاوات انرژی از این طریق تولید شود، اما امروز نهایتاً ۵۰ مگاوات در حال تولید است که نشان می‌دهد از ظرفیت استان به درستی استفاده نمی‌شود. البته اخیراً برخی شرکت‌ها وارد عمل شده‌اند و بناست
توربین‌های جدیدی راه‌اندازی کنند. نکته مهم دیگر این است که سیستان و بلوچستان تنها استانی است که به منابع آب فرامرزی به شدت وابسته است.

🌀با وجود حجم بارش زیاد در استان، مشکلی که وجود دارد این است که بارش‌ها معمولاً به صورت سیلاب رخ می‌دهد و همین مسئله منجر به فرسایش شدید خاک شده است. از سوی دیگر، از آنجایی که عمده جمعیت استان روستایی هستند، وابستگی اقتصادی آن‌ها به شرایط آب و خاک بسیار شدید است.

🌀عدم مدیریت تأمین آب در استان، مشکلات زیادی ایجاد کرده است؛ در شمال استان شاهد از بین رفتن مشاغل کشاورزی و دامپروری هستیم، و در بخش میانی استان نیز شاهد خشک شدن تالاب جازموریان هستیم. همچنین به دلیل طوفان‌های اقلیمی، شاهد مهاجرت بالایی هستیم. لازم به ذکر است که مجموع ذخیره ۵ سد استان حدود ۷۵۰ میلیارد مترمکعب است، در حالی که میزان نیاز سالانه ما، با توجه به جمعیت استان، ۱۵۰ میلیارد مترمکعب است.

🌀نکته‌ای که باید مجدداً بر آن تأکید کنم این است که به نظر من، مهار بارش‌ها و مدیریت سیلاب‌ها می‌تواند مشکلات کم‌آبی را حل کند، به جای اینکه صرفاً تمرکز بر شیرین‌سازی آب باشد. متأسفانه یکی دیگر از چالش‌های ما این است که شاخص‌های اثربخشی طرح‌های عمرانی در استان پایین است؛ یعنی پروژه‌های عمرانی نه تنها رضایتمندی عمومی را به همراه نداشته‌اند، بلکه باعث آلوده شدن هوا و آسیب زدن به محیط زیست نیز شده‌اند.